Deuren & deurpompen
Welke deurpomp heeft uw deur nodig? Kiezen, afstellen en vervangen
Een deur die met een klap dichtvalt, of juist nooit helemaal sluit: bijna altijd ligt het aan de deurpomp. Zo kiest u de juiste sluitkracht en stelt u ze goed af.
Kort antwoord
De juiste deurpomp hangt vooral af van de breedte en het gewicht van uw deur: die bepalen de sluitkracht, van EN 1 tot EN 7. Daarna kiest u een schaararm of glijarm en de montagezijde. Een goed afgestelde deurpomp sluit de deur rustig en geeft op het einde een korte duw, zodat de deur in het slot valt. Voor branddeuren gelden strengere regels.
- De sluitkracht kiest u op basis van deurbreedte en gewicht, niet op het zicht.
- Een glijarm oogt strakker, een schaararm is efficiënter en goedkoper.
- Afstellen doet u met de ventielen voor sluitsnelheid en eindslag, telkens met een kleine draai.
- Lekt er olie, dan is vervangen de enige echte oplossing.
- Branddeuren moeten vanzelf sluiten: een wig eronder mag niet.
In dit artikel (9 onderdelen)
Een deur die met een klap in het slot valt. Een deur die net niet dichtgaat, zodat de verwarming de straat opwaait. Of een branddeur die al maanden openstaat met een wig eronder. In bijna alle gevallen ligt het aan de deurpomp: verkeerd gekozen, slecht afgesteld of versleten.
Hieronder leggen we uit hoe een deurpomp werkt, welke u nodig hebt en hoe u ze afstelt. En ook wanneer u beter een vakman laat komen.
Deurpomp, deurdranger of deursluiter?
Dat is hetzelfde toestel. In Vlaanderen spreken we meestal van een deurpomp, in Nederland van een deurdranger. Fabrikanten gebruiken ook vaak het woord deursluiter.
Hoe werkt een deurpomp?
Als u de deur opent, spant u een veer in de pomp. Die veer duwt de deur daarna weer dicht. Olie in de pomp remt die beweging af, zodat de deur niet dichtslaat. Via kleine ventielen regelt u hoe snel de olie mag stromen, en dus hoe snel de deur sluit.
Bij een goede deurpomp verloopt het sluiten in twee fasen:
- Sluitsnelheid: het grootste stuk, van open tot bijna dicht, gaat rustig.
- Eindslag: op het laatste stuk geeft de pomp een korte duw, zodat de dagschoot in het slot klikt.
Veel pompen hebben nog twee extra’s. Openingsdemping remt de deur af als ze te ver of te hard opengaat, bijvoorbeeld door de wind. Sluitvertraging houdt de deur even open voor ze begint te sluiten, handig voor wie met een kinderwagen, rolstoel of kar door moet.
Sluitkracht: welke maat past bij uw deur?
De sluitkracht van een deurpomp wordt aangeduid met een maat van EN 1 tot EN 7, volgens de Europese norm EN 1154. Hoe breder en zwaarder de deur, hoe hoger de maat. Dit zijn de richtwaarden:
| Sluitkracht | Deurbreedte tot | Deurgewicht tot | Typisch voor |
|---|---|---|---|
| EN 1 | 750 mm | 20 kg | Lichte binnendeuren |
| EN 2 | 850 mm | 40 kg | Binnendeuren |
| EN 3 | 950 mm | 60 kg | Standaard binnendeuren, gangdeuren |
| EN 4 | 1.100 mm | 80 kg | Zware binnendeuren, buitendeuren |
| EN 5 | 1.250 mm | 100 kg | Buitendeuren met veel wind |
| EN 6 | 1.400 mm | 120 kg | Brede of zware buitendeuren |
| EN 7 | 1.600 mm | 160 kg | Zeer zware deuren |
Richtwaarden volgens EN 1154. Voor een branddeur geldt altijd wat de fabrikant van de deur voorschrijft.
Twee vuistregels uit de praktijk:
- Twijfelt u tussen twee maten, neem dan de hogere. Zeker bij een buitendeur die in de wind staat.
- Veel deurpompen zijn regelbaar over meerdere maten, bijvoorbeeld EN 2 tot 5. Dat is handig, maar dan moet u de sluitkracht ook echt instellen op uw deur. Laat dat dus nakijken bij de plaatsing.
Schaararm of glijarm?
De arm brengt de kracht van de pomp over op de deur. Er zijn twee soorten:
| Schaararm | Glijarm | |
|---|---|---|
| Uitzicht | Arm met een knik die uitsteekt | Strak: de arm schuift in een rail |
| Kracht | Zeer efficiënt | Vraagt een pomp die voor een glijarm gemaakt is |
| Vandalisme | Gevoeliger, mensen hangen eraan | Moeilijker te beschadigen |
| Geschikt voor | Bergingen, technische ruimtes, zware deuren | Inkomhallen, kantoren, gemeenschappelijke delen |
Daarnaast kiest u de montagezijde. De pomp kan op de deur aan de scharnierkant zitten, of aan de andere kant, op het kozijn. Vooral bij buitendeuren en inkomhallen bepaalt dat hoe de deur er van op straat uitziet.
Wilt u helemaal geen zichtbare pomp? Dan bestaan er geïntegreerde deurpompen die in het deurblad of de bovenregel verwerkt zitten. Die zie je vaak in moderne kantoren en hotels. Glazen deuren met een vloerpomp zijn specialistenwerk: daarvoor bent u beter bij een glaszetter of een gespecialiseerde installateur.
Een deurpomp afstellen: zo gaat u te werk
Een deur die te hard of te traag sluit, kunt u vaak zelf bijregelen. U hebt alleen een inbussleutel of schroevendraaier nodig.
- Zoek de ventielen Ze zitten meestal aan de zijkant of de kop van de pomp, soms onder een afdekkap. Vaak staan ze genummerd: 1 voor de sluitsnelheid, 2 voor de eindslag. Openingsdemping staat soms aangeduid met BC.
- Stel eerst de sluitsnelheid in Open de deur helemaal en laat los. Ze moet rustig dichtgaan, zodat iemand met boodschappen er comfortabel door kan. Gaat het te snel, draai het ventiel dan een beetje dicht.
- Stel daarna de eindslag in Op het laatste stuk moet de deur net genoeg vaart krijgen om in het slot te klikken, zonder te knallen.
- Draai telkens maar een klein beetje Hooguit een kwartslag per keer, en test na elke aanpassing een paar keer. Een kleine draai heeft al veel effect.
- Test in verschillende omstandigheden Open de deur maar half, of helemaal. Bij een buitendeur: test ook als het waait.
Let op
Draai een ventiel nooit helemaal los. Komt het uit de pomp, dan loopt de olie weg en is de deurpomp niet meer te redden. Verander ook niets aan de arm of de veerkracht terwijl de deur onder spanning staat: de arm kan losschieten.
Waarom sluit mijn deur in de winter trager?
De olie in een deurpomp wordt stroperig als het koud is. Een deurpomp op een buitendeur of in een onverwarmde gang sluit in de winter daardoor trager, en in de zomer net sneller. Merkt u dat een deur in november niet meer goed in het slot valt, dan is dat vaak de oorzaak.
De oplossing is eenvoudig: de eindslag iets bijregelen bij het begin van de winter, en terug in het voorjaar. Betere deurpompen gebruiken olie die minder gevoelig is voor temperatuur. Bij een buitendeur loont het om daarvoor te kiezen.
Problemen herkennen: wat is er aan de hand?
| Wat u merkt | Waarschijnlijke oorzaak | Wat helpt |
|---|---|---|
| Deur slaat hard dicht | Sluitsnelheid of eindslag te snel, of olieverlies | Bijregelen. Lekt er olie, dan vervangen |
| Deur valt niet in het slot | Eindslag of sluitkracht te zwak, sluitplaat of scharnieren | Eindslag bijregelen, sluitplaat en scharnieren nakijken |
| Olie op of onder de pomp | Versleten dichtingen | Vervangen: herstellen loont niet |
| Deur waait open tegen de muur | Geen of te zwakke openingsdemping | Openingsdemping instellen of een pomp met demping |
| Kraken of piepen | Arm of scharnieren droog of versleten | Smeren of onderdelen vervangen |
| Arm hangt los of is geplooid | Overbelasting of vandalisme | Arm vervangen, eventueel een glijarm |
Branddeuren: daar gelden andere regels
In appartementsgebouwen, kantoren, scholen en andere publieke gebouwen moeten veel deuren brandwerend zijn, bijvoorbeeld de deuren naar de traphal. Volgens de Belgische basisnormen voor brandpreventie moeten zulke deuren vanzelf sluiten, of automatisch dichtgaan bij brand. Een open branddeur houdt geen rook of vuur tegen.
- Een wig, haakje of touwtje om de deur open te houden mag dus niet. Bij een controle van de brandweer wordt dat opgemerkt.
- De deurpomp moet passen bij het attest van de branddeur. Het type en de minimale sluitkracht staan in de documentatie van de deur, vaak is dat minstens EN 3.
- Wilt u een branddeur toch open laten staan? Dat kan alleen met een systeem dat de deur loslaat zodra het brandalarm afgaat. Dat is een aparte installatie, gekoppeld aan de branddetectie.
- Laat branddeuren in gebouwen jaarlijks nakijken. Combineer dat gerust met de andere brandveiligheidscontroles.
Bent u syndicus of beheert u een gebouw met meerdere deuren? Dan bekijken we alle deurpompen in één ronde en krijgt u per deur een overzicht.
Herstellen of vervangen?
Bijregelen volstaat als de deur te snel of te traag sluit en er geen olie lekt. Vervangen is nodig als:
- er olie lekt of de behuizing gebarsten is;
- de pomp haar instelling niet meer houdt, ook na bijregelen;
- de sluitkracht niet past bij de deur, bijvoorbeeld na het plaatsen van een zwaardere deur.
Bij een vervanging kijken we eerst of de nieuwe pomp op de bestaande boorgaten past. Dat scheelt werk en houdt de deur mooi. We werken met merken als Geze, Dormakaba en Assa Abloy. Meer over onze aanpak leest u op onze pagina over deurpompen in Antwerpen.
Veelgestelde vragen
Wat is het verschil tussen een deurpomp, een deurdranger en een deursluiter?
Er is geen verschil: het zijn drie namen voor hetzelfde toestel dat een deur automatisch sluit. In Vlaanderen zeggen we meestal deurpomp, in Nederland deurdranger.
Welke deurpomp heb ik nodig voor een zware deur?
Meet de breedte van de deur en schat het gewicht. Voor zware of brede deuren hebt u meestal sluitkracht EN 5 tot EN 7 nodig. Bij een buitendeur in de wind kiest u best een maat hoger en een pomp met openingsdemping.
Kan een lekkende deurpomp hersteld worden?
In de praktijk niet. Als er olie lekt, zijn de dichtingen versleten en houdt de pomp haar instelling niet meer. Vervangen is dan de beste oplossing, vaak op dezelfde boorgaten.
Waarom sluit mijn deur in de winter trager?
De olie in de deurpomp wordt stroperiger als het koud is. Daardoor sluit een deur aan de buitenkant of in een koude gang trager. Een kleine bijregeling van de eindslag lost dat meestal op.
Hoe vaak moet een deurpomp nagekeken worden?
Voor branddeuren in appartementsgebouwen, bedrijven en publieke gebouwen raden we jaarlijks onderhoud aan. Thuis volstaat een controle om de twee à drie jaar, of zodra de deur anders sluit dan normaal.
Mag ik een branddeur openhouden met een wig?
Nee. Een branddeur moet vanzelf kunnen sluiten om rook en vuur tegen te houden. Openhouden kan alleen met een systeem dat de deur loslaat zodra het brandalarm afgaat.

